RSS

Archiwa tagu: Remarque

Iskra Życia – Erich Maria Remarque

Szkielet nr 509 powoli uniósł głowę i otworzył oczy. Nie wiedział, czy był nieprzytomny, czy tylko spał. Między jednym a drugim nie było już zresztą prawie żadnej różnicy; dbały o to od dawna głód i wyczerpanie. Obydwa stany przypominały za każdym razem zapadanie się w głębokie grzęzawisko, z którego, jak się wydawało, nie można już było się wynurzyć.

Mocnym wstępem zaczyna się „Iskra życia”. Czytelnikowi podobnie jak głównemu bohaterowi dopiero po dłuższej chwili udaje się ustalić gdzie się znajduje. To hitlerowski obóz zagłady.

Pięćset dziewięć pozostaje numerem niemalże do końca książki. Bezimienny bohater jest symbolem milionów ofiar – jednocześnie unikalną osobą i bytem określonym w masie dusz.

Pięćset dziewięć prowadzi czytelnika po piekle (fikcyjnego) obozu Mellern. W katabazie na wzór Dantego odwiedza obozowe zakamarki – od krematoryjnych piwnic po wypielęgnowane domki nazistowskich urzędników.

Więzień o bardzo starym numerze już dawno zszedł do czeluści piekielnych. Według lokalnej hierarchii jest na samym dnie, w przedsionku komory gazowej.

Obnosili po polu duży papierowy worek z popiołem z krematorium, który sypali w bruzdy. Pracowali właśnie na grządkach przeznaczonych pod uprawę szparagów i truskawek, w których Neubauer szczególnie zasmakował. Mógłby je jeść bez przerwy. Papierowy worek zawierał popioły szesnastu osób, w tym dwanaściorga dzieci.

Tytułowa „iskra życia” tli się w bohaterze powieści do końca, ale nadrzędną ideą książki nie jest przetrwanie. To studium ludzkiej psychiki, która w odpowiednich warunkach zmienia człowieka w bestię.

W 1939 roku Erich Maria Remarque zdołał uniknąć faszystowskiemu reżimowi. Gdyby nie emigracja, spotkałby go niechybnie los bohaterów „Iskry Życia”.

 
Dodaj komentarz

Opublikował/a w dniu 20 grudnia 2021 w literatura 2021

 

Tagi: , , , ,

Czas życia i czas śmierci – E.M. Remarque

remarque Erich Maria Remarque walczył na obydwu frontach I wojny światowej. Pod Passchendaele otrzymał pięć ran postrzałowych. W okresie III Rzeszy był szykanowany ale zdołał uciec z hitlerowskich Niemiec. Jego siostrę, niejako w zastępstwie niepokornego literata, zgilotynowano. W 1954 roku wydana zostaje jego powieść „Czas życia i czas śmierci”, w której kolejny raz rozlicza swój naród z szaleństwa wojny.

Ernst Graeber walczy na froncie wschodnim. To czas odwrotu niemieckiej armi i koniec snów o tysiącletniej Rzeszy. Nieoczekiwanie Graeber otrzymuje przepustkę do domu. Na miejscu okazuje się, że wielkie Niemcy rozpętując wojnę totalną zesłały zniszczenie także na siebie. Pośród ruin nieoczekiwanie odnajduje nowy sens życia, ale … jest czas życia i czas śmierci.

 

Każda z powieści E.M. Remarque to uczta intelektualna. Ta jest także wyjątkową lekcją humanizmu.

 
Dodaj komentarz

Opublikował/a w dniu 30 listopada 2013 w literatura 2013

 

Tagi: , , , ,